بير اؤزونو ايتيرن آدام

يولداشلارين بيري سي گولمه لي بير خاطيره دئييردي؛ دئديم حئييف دير يازيلماسين:

ســكسن بئشينجي ايلين يازسونوندا كي اولايلاردان چوخ گئچمه ميشدير. بئش آلتي نفر امكداشلارلا اوتوروب او كاريكاتورا گؤره دانيشيرديق. خويــلو يولداشلارين بيريسي چوخ دورو و آيدين دانيشاردي و سؤزونو هئچ واخت گيزلتمزدي.
تئهرانليلارين بيري سي، فارسجا دئدي كي او جريان چوخ دا اؤنملي دئييلدي. اؤز نظرينده ايسته ييردي منطيق ايله قونوشا و سؤزونه بئله دوام وئردي :
«مثلا منيم آتا و آنام توركدورلر، آنجاق اؤزوم فارسام...!»

او گده نين آغزيندان بو سؤز چيخماميشدي، من پيققيلاديم و او خويــلو يولداش دا تئز دئدي:
«بئله بير شئي اولار مي آخي؟‍ اولمايا سن قوناق دان عمله گليبسن؟‍!»

بيز ده اللري قويدوق قارينلارين اوستونه، شاققيلاييب كسيمسيز گولمه يه باشلاديق...

و بئله اولدو كي او وارليغيني اونودان آدام داي بير ده چوخ دانيشمازدي.

ايكي حسنين بير آناديلي وار

دوكتور « حسن احمدي كيوي»نين آدي ني بوتون اوخوللار و بيلي يوردلار دا اوخونان فارس ديلي دستورلار و يا گرامئرلرينده هاممي ميز گؤرموشوك. اونون هم يئرلي لري ايله بيرليكده منده اونون آديني گؤرنده كئف ائله ييب و توركجه ياشاسين دئيه رديم. البته بيلي يورد دا ميللي دوشونجه تاپاندان سونرا، اونا ايرادتيم آزالدي و حتتي دئييرديم، بيزي بيزدن آييرانين جانينا يامان درد دوشسون! البته بو آناديلين گوجو هر نه دن چوخ دور، و اؤز ايشيني سون دا گؤرور و بوتون كدرلري آرادان آپارابيلير. دؤرد ايل بوندان قاباق اونون خالخاليم قوشماسي ني گؤرندن سونرا بيلديم، كي بيزيم هم يئرلي شاه زامانينين فارسلاشديرما چاغينين لاپ قيزغين چاغلاريندا فارسلاشديرمان پوروسه سينين اؤندرليگينه گيرديريلميش اولاراق، اؤز كيمليگي ني اونودابيلمه ييب و آناديلينده بير گؤزل شئعر دئميشدير. و سونرا گؤردوم اؤزو يازديغي بير توركجه ديلينين گيرامئري ني آتاما سونموشدور. آتام دئيير، دكتور احمدي دئميش ايميش منيم، آذربايجان و اؤز آنا ديليمه بير بؤيوك بورجوم وار و اونو اؤده مه لي يم. و البته كي اونو سون دا اؤده دي و بو اؤده نيشين سونوج اولان كيتابي، يازديغي و توپلاديغي باشقا يوزلر كيتاب و مقاله دن اؤنملي دير. اونا اوزون ياشام ديله ييرم. آذربايجان كولتورو و ادبيياتي اونا اوزون سوره احتياجي واردير.

ائله كي دئديم سايين دوكتور احمدي نين آدي چوخلو فارس ديلي درسليكلرده چوخ گؤرونور. آنجاق اونون آدينين يانيندا بير باشقا آد دا واردير و او آد دوكتور حسن انوري نين آدي دير. بير ايكي آي بوندان قاباق ايران تيلويزيونو دوكتور احمدي يه گؤره بير وئرليش قويموشدور و قونوسو سانكي فارسجا ادبييات و دستورونون آذربايجانلي قوللوقچوسو و يا قوللوقچولاري ايدي! چونكو حسن احمدي دن تمجيد ائدن، حسن انوري ده غليظ تورك لهجه سي وار ايدي و معلوم اولدو كي آديني آپارديغميز باشقا حسن ده تورك و قوشاچايلي ايميش! گؤره سن توركلر اولماسايدلار فارس ديلينه گيرامئر و يا دستور يازيلاجاقميش! اولابيلر كي بو ايكي حسن دئميشلر توركجه ديلينه قونشو اؤلكه لر گيرامئر يازميشلار و بيزه هله بويورولمور. ياخشي دير بيز فارسجايا گيرامئر يازاق، توركلر اونو اؤيره نه بيلسينلر!
سيزين خبرينيز وار دوكتور انوري نين توركجه يه بير يازيسي اولسون!؟ ياخشي دئييل بيلمه دن، اونو دا سولاتدايام( 'سولاتداماق' خالخال و كيوي ده ايشله نير و سرزنش آنلاميندا دير)! او ايكي حسن منه و بيزلره توركجه درسليكلر ايسه يازسايديلار من توركجه يازيلاريمي بوندان داها گؤزل يازابيلرديم. يازيقلار اولسون.

بو يازي دونياليق آناديلي گونونه گؤره يازيلدي. بو گونو بوتون آناديللريني سئونلره موتلو اولسون دئييرم.


يازاندان سونرا:

گؤردوغونور گؤرونتونو عموغلوم بو يازي يا گؤره، ساليب يوللاييبدير؛ منيم كي خوشوم گلدي. بير يئرين آدليم و بيليم آداملاري، كسينليكله اورانين اوخوللاري، خياوانلاري، كيتابخانالاري و باشقا گئنل يئرلرينه قويولمالي دير. كويو بلدييه سي آپاريجيلارينا اللر وار دئييرم. اينشاللا فارسجا و اینگلیزجه نین یانیندا، توركجه ده یازیلار:
«كويولو دوكتور حسن احمدي خياواني / يا آغاجلي يولو /و يا كوچه سي».
دونیانین هئچ یئرینده اؤز دیللرینی بئله تابلولاردان سیلمیرلر! سونرا دئییریک نه دن جوک دوزه لیر!

شبيستر اولدوزو

آجيمدان اؤلوردوم! بير ساندويچ توكاني گؤروب گيرديم ايچه ري و فارسجا دئديم تئز بير دنه همبرگر قيزارت وئر.
اللي-آلتميش ساشلي ساندويچ پيشيرنين يانينا قونشو توكانچيلار گليب و اونونلا توركجه قونوشوردولار. همبرگئري دورمش(!) ائدنده فارسجا دئدي آغ سوس ووروم يا قيرميزي؟ من ده توركجه دئديم قيرميز سوس وور ياخشي اولار.

ادب ايله ساندويچي گتيريب دئدي، توركسن؟
دئديم هن، بورادا تورك اولماماغين تعججوبو وار!
دئدي بيليرم، آنجاق هامي توركجه دانيشمير!
سونرا سوروشدو هاراليسان، دئديم خالخاللي.
من ده ساندويچي يئيه يئيه دئييرم سيط هاراليسينيز؟
دئيير شبيسترلييم.
دئديم دوكتور زهتابي ني تانيياردينيز مي؟
دئيدي هن. سن اونو هارادان تانييير سان؟
دئديم اولارمي تورك اولوب اونو تانيماياسان؟ كولتوروموزه بؤيوك قوللوقلار گؤستردي. اون ايل اؤنون اؤلوموندن اؤتور. آنجاق او اونودولماز بير آدام دير. آللاه رحمت ائله سين.

او بير ايكي دقيقه سوسوب دانيشمادي.

ساندويچين سون لوغمالاريني قوپارداندا دئدي شبيسترين باشقا بؤيوك و آدليم آداملاري دا چوخدور.
من ده دئديم، دوغرو دئييرسن؛ آنجاق زهتابي، شبيستر سهل دير، آذربايجان دا بام باشقا ايدي.

ساندويچ پولونو وئرنده، قوناق اول دئدي؛ آنجاق بير ساغ اول دئديم، آللاهها تاپشيرديم.

بونو ياياندا دئييرم كئشگه، قيشين ايلك گونلرينده او ساندويچ ساتاني گؤره يديم...

توركجه اوخشاما ال يازمالاري

حساسييتلرين چوخ اولماسي، و باشقا طرفدن بيلگيمين آز اولماغينا گؤره ايسته مه ميشم، مذهب و دين قونوسوندا گؤره بير شئيلر يازام؛ آنجاق محررمليك ده اولاسان، و بو گونلره گؤره بير شئي يازماياسان، اولمور كي اولمور! اينتئرنت واسيطه سي ايله اليمه چاتميش ايكي دنه گؤروت ، باعيث اولدور بو قونو دا نئچه سطير يازام.

ايمام حوسئين اوچون قورولان مراسيملر و آنمالار يقينا آذربايجان توركجه ديلينين قورنماسيندا چوخ بؤيوك و تاريخي بير رول اويناييب و جورءت ايله دئمك اولار محررم ده بو مراسيملر هر ايل ياشانماسايدي، آذربايجان توركجه سينين اصلي سوتونلارينين بير يسي ده اولماياجاق ايدي.
اونوتماميشام اوشاقليقدا كي ائله بيلرديم بوتون يازيلار گرك فارسجا و يا عربجه و يا اينگليزجه اولمالي ديرلار، شبئه چيخاردانلارين توركجه اوخويوب -دانيشماقلاري مني همشه تعججوبلنديرردي! اللرينده كي بالاجا كؤهنه كاغيزلارا گيزلين باخارديم و گؤررديم كي گؤزل خط ايله(ميرزه خطي دئيه رديك!) توركجه يازيليبلار.

عاشورا آخشاملاري دا بير باشقا شئي مني لاپ تعججوبلنديرردي. ايمام حوسئنين جسديني بير تابوتا قويوب و عربه خوزان آدلانان مراسيمده عرب اويونو چيخاردارديلار و تكجه بو مراسيم توركجه اوخوماق آز اولاردي. و مرثيه لرين چوخو فارسجا و عربجه اولاردي. ياني بو مراسيمي بيز يوخ بلكه عربلر اؤزلري ايجرا ائليرلر...

اون-اون بئش ايل او زامانلاردان گئچيب و ايندي مراسيم دوشوب قيشا، و اورانين شاختاسيندا تؤرنلر يقين كي آيري بير شكيل ده دير. بو گؤروتلري ايكي دنه ال يازما و اسكي كيتابدان سالميشلار. بئله سانيرام بو كيتابلار كيمي، مينلر باشقا ال يازما كيتاب، آذربايجانين بوتون يئرلرينده داغينيق ديرلار؛ حالبوكي بونلار تورك ديلي ادبيياتينين تمللريني گوجلنديره بيلرلر؛ آنجاق يازيقلار اولسون كي تئكنولوژي (قوراشديريم) چاغيندا گوجلو بير هيممت يوخدور بونلار ايسكن اولسونلار:




بير باشقا سؤز:

آذربايجانين هر نه يي ني دانان دوشمانلاري، دئييرلر شيعه مذهبي ني شاه ايسماييل قيلينج گوجو ايله، ايران دا ياييب و بئله بير فيكير چوخدان ايدي مني اذييت ائديريدي. آنجاق سيز ده بيليرسينيز كي اربيلين 10-15 كيلومتئيرليگينده هله سوننولر ياشاييرلار و آزادليقلا اؤز مذهبي ايشلريني گؤرورلر. او كندلرين بيريسينين آدي آنباران دير و يئرليلري تاليشديرلار. كيوي و خالخال كندلرينده حتتا تورك ديللي سوننو ده واردير. اؤرنك ايچين كويونون «هئشين» و خالخالين «هئشه يين» بؤلمه سي نين ياري سي سوننودورلر.
شاه ايسماييل اونلاري قولاغي ديبينده گؤرموردو مو؟! يا بير فرض ده اولابيلر: اونلار قورخودان شيعه اولوبلار و سونرا مذهبلريني ده ييشميشلر! ياخشي! باشقالار بو ايشي گؤه بيلمه زديلر مي؟!!
سيز نئجه دوشونورسونوز؟

موغام اولدوزلاري تئهران دا - ايكينجي بؤلوم

گؤروت ده گؤردوغونوز كيمي(هاچان بير هوشلو-باشلي كامئرا آلاجايام تانري بيلير!)، دونن گئجه بهمن كولتور ائوينيين آويني سالونو، تئهران توركلري، تبريز كيمي دولدوردولار(البته دوزوم سوز و نظم سيز / تبريز ده كي نظمه باخين كئف ائله يين!)، و عاريف بابايئو و موغامين گنج اولدوزلاري دا دوزگون پارلاديلار. بيز ده سالونون هاواسي توتوق اولماغي و تهويه اولونماسينا باخماياراق، ياخشي كئيف آپارديق. ياشاسين اوزمانجلار و اوزمانجلاري آلقيشلايانلار.

دئمه لي سؤزلر:

1- نه اولار بئله وئرليشلري، ايران و تئهران تيلويزيونو جانلي ائكران ائده؟ بو كونسئرتلرين، كولتور ايله قارشي اولان فوتبول ياريشلاري قدر، ده‫يه‫ري يوخدورمو؟

2- بو گونلر گؤرونور، بئله وئرليشلر ده، وئرليشي قوران قوروملار و اؤزلليكده بيليت ساتانلار، توركلرين اؤز وارليق، كولتور و موسيقيلرينه گؤسترديگي حدسيز ماراقدان، اؤز ايقتيصادي مقصدلرينه گؤره سوء استفاده ائدسينلر. البته آل-وئري دانماق اولماز، آنجاق كولتورل ايشلرين يانيندا، اخلاق و سايقي گؤسترمك هر نه دن اؤنملي دير!

3- بيليتلرين باهالي اولماغينا باخماياراق، تاماشاچيلار و حتي ايفاچيلارا ياخشي و كئيفيتلي قوللوقلار وئريلمه دي.

4- كونسئرتين بيرينجي بؤلومو بير آز تاماشاچيلاري يوردو، چونكو كسينتي سيز، ياريم ساعاتدان چوخ هاي اوخودولار.

5- بيرينجي بؤلومدن سونرا بيلميرم نه اولموشدو، و عاريف بابايئو پرده آرخاسيندا نه دن راضيدئييلدي و سس سالميشدي!

6- عاريف بابايئوي ايكينجي دؤنه گؤروردوم، آما باشقا اوزمانجلاري بوندان اؤنجه تكجه تيلويزيون و بيلگي ساياردا گؤرموشدوم.

Mugham Ulduzlari Tehranda

Bu gorutu burada gordum; Tebriz de salinmishdir. Artiq yorum lazim deyil. Azerbaycanlilar oz kulturlerine six-six baghlidirlar ve havanin soyux-moyuxlughuna da saymirlar.

Mugham ulduzlari Tehran'a da gelecekler. Onlar bu gece, yarin ve ardi gece, Behmen Kultur evini ifalariyla qizdiracaqlar.

Kitap Yandırılan Gecə Unudulmaz

Görürsünüz o tarix qondaran kişi, gecələr gəlir beytulmal xerci ilə, Azərbaycan'a ağzından gələn ihanətləri eliyir; Deyək sən deyən düz və o hüküməti İstalin gətirib Təbriz də əkmishdi; ancaq o vəhşicə yandirdiğiniz bizim Anadilimizde olan kitablari da Ruslar yollamıshdılar mi?
Nə dən, Azərin 26ci günündə yandırılan minlər kitabdan söz aparmırsan Şahın üzüsüsüz shorbachısı?

Ancaq bunu bil ki Azərbaycanlıların VARLIQlarını aradan alabilməyəcəksiniz, elə ki sizdən bətərləri, bilginin az olan çağlarında bu ishi görəbilmədilər.

About a historic Catastrophe:

When Shah's forces accomplished the genocide of a lot of Azerbaijanis in Tabriz at Dec.16, 1946, they uncivilly burned textbooks of children and all collected Turkic books, to vanish our culture and language. But they absolutely failed, because we never change our mother tongue. You see that after 62 years!